Centaurea cyanus

Photo gallery

Οικογενεια

Asteraceae

Συνωνυμα

Centaurea cyanus L., Centaurea cyanocephala Velen., Centaurea hortorum Pau, Centaurea cyanus subsp. coa Rech. f.

Παραδοσιακη Αγγλικη Ονομασια

Cornflower, Bachelor's button, Bluebottle, Boutonniere flower, Hurtsickle, Cyani flower.

Κοινα ελληνικα ονοματα

Κενταύριον ο Κυανούς, Κενταύρια, Kενταύριο.

Βοτανικη περιγραφη

Μονοετή, σπάνια διετή. Βλαστός 20-80 cm, όρθιος, διακλαδισμένος. Φύλλα καλυμμένα με πυκνά, κροκυδώδη τριχώματα από κάτω, πράσινα και λεία επάνω. Τα κατώτερα λογχοειδή, ακέραια, με αραιή οδόντωση ή λυροειδώς πτεροειδή με 1-3 γραμμικά ή με λογχοειδή τμήματα σε κάθε πλευρά, οξεία, έμμισχα. Τα ανώτερα γραμμοειδή-λογχοειδή ακέραια. Περίβλημα κεφαλίου 12-13 mm σε διάμετρο, ωοειδές-σφαιρικό, εξαρτήματα στενά (0 ,3 mm) ανερχόμενα, καφέ, νηματοειδή 1 mm ασημί. Εσωτερικά ανθίδια μπλε-ιώδη. Εξωτερικά σκούρο μπλε, σπάνια άσπρα ή μωβ. Αχαίνια 3, 5-4 mm. Πάππος (pappus) 3-4 mm. 2n = 24.

Γεωγραφική Εξάπλωση

Ιθαγενές σε ξηρά, ανοιχτά ενδιαιτήματα στην N.Α. Ευρώπη και Σικελία. Εγκλιματίστηκε σε καλλιέργειες καλαμποκιού σχεδόν σε όλη την Ευρώπη, αλλά τώρα είναι πολύ σπάνιο ή μόνο περιστασιακά σε Br Hb Rs (Ε) και ίσως και άλλες περιοχές. Al Bu Gr *Ju Si Tu [Au Be Br Co Cz Da Fe Ga Ge Hb He Ho Hs Hu It Lu No Po Rm Rs (N, B, C, W, K, E) Sa Su].

Στη χώρα μας είναι αυτοφυές με εξάπλωση την Ηπειρωτική Ελλάδα.

Στην περιοχή μας παντάται στην Αιτωλοακαρνανία, Αχαΐα, Ηλεία.

Υποειδη

κανένα

Βιότοπος-Πληθυσμοί:

Απαντάται σε ομάδες ή κατά μεμονωμένα άτομα σε χέρσους αγρούς, σε καλλιεργούμενες εκτάσεις, σε ξηρές τοποθεσίες σε ανοίγματα δασών, θαμνώνων και σε άκρες δρόμων. Στην  περιοχή μελέτης φύεται σε υψόμετρα από 0-1000μ. Αντιπροσωπεύεται από μικρούς πληθυσμούς. 

Μέρη του φυτού που χρησιμοποιούνται για φαρμακευτική χρήση, συγκομιδή και επεξεργασία

άνθη, σπόροι, φύλλα

Βοτανικές και παραδοσιακές χρήσεις:

Ένα μπλε μελάνι και μία χρωστική λαμβάνεται από τα πέταλα αναμιγνυόμενη με στύψη-ύδατος. Η βαφή δίνει ένα υπέροχο χρώμα στα λινά, αλλά είναι παροδική. Τα αποξηραμένα πέταλα χρησιμοποιούνται σε ποτ-πουρί για την προσθήκη χρώματος. Τα εκχυλίσματα του φυτού προστίθενται σε σαμπουάν μαλλιών και πλύσεις. Στα τρόφιμα, το κενταύριο χρησιμοποιείται σε αφεψήματα από βότανα για να δώσουν χρώμα.

Φυτοχημική σύσταση

Φλαβονοειδή και πολυσακχαρίτες είναι τα κύρια συστατικά στην πόα κενταύριου, ενώ χαρακτηριστικά ινδολικά αλκαλοειδή έχουν βρεθεί στους σπόρους.

Το κενταύριο έχει μια μακρά ιστορία βοτανικής χρήσης, αν και σπάνια χρησιμοποιείται στις μέρες μας. Στην ευρωπαϊκή φυτοθεραπεία, οι κεφάλες των ανθέων του Centaurea cyanus χρησιμοποιούνται για την αντιμετώπιση ήπιων οφθαλμικών φλεγμονών. Κατά την παράδοση λειτουργεί καλύτερα στα μπλε μάτια, ενώ το Plantago major (μεγάλο πεντάνευρο) χρησιμοποιήθηκε στα καστανά μάτια. Τα αποξηραμένα άνθη είναι αντικνησμώδη, αντιβηχικά, στυπτικά, ασθενώς διουρητικά, εμμηναγωγά, πολύ ήπια καθαρτικά και τονωτικά. Ένα έγχυμα μπορεί να χρησιμοποιηθεί στη θεραπεία της υδρωπικίας, της δυσκοιλιότητας, ή ως ένα στοματικό διάλυμα για έλκη και την αιμορραγία των ούλων. Αυτό το έγχυμα λαμβάνεται επίσης ως ένα πικρό τονωτικό και διεγερτικό της όρεξης, βελτιώνοντας την πέψη και ενδεχομένως υποστηρίζοντας το ήπαρ, καθώς και τη βελτίωση της αντοχής σε μολύνσεις. Οι σπόροι χρησιμοποιούνται ως ήπιο καθαρτικό για τα παιδιά. Ένα αφέψημα των φύλλων είναι αντιρρευματικό, αντιμυκητιακό, και χρησιμοποιείται για την έκπλυση των μαλλιών για τη θεραπεία του δερματικού εκζέματος της κεφαλής. Ένα ντους χρησιμοποιείται για τη θεραπεία κολπικών μολύνσεων από Candida. Το Κενταύριο μπορεί να χρησιμοποιηθεί για πληγές, εξανθήματα, ακμή και μώλωπες του δέρματος.

Καλλιεργείται το φυτό σε τοπικές καλλιέργειες και σε τι βαθμό

Μερικές ποικιλίες του είδους καλλιεργούνται σε κήπους. Σε γειτονικές χώρες καλλιεργείται για την κατασκευή φαρμακευτικών αλοιφών.

Κίνδυνοι

κανένας καταγεγραμμένος

Bibliography